🌿 પરપુરા (Purpura)
રોગની સમજ, કારણો, પ્રકાર, તપાસ (Investigations), કોર્સ & સંભાળ
🔹 પુરપુરા શું છે?
પુરપુરા એટલે ત્વચા પર દેખાતા લાલ, જાંબલી કે ગાઢ રંગના ધબ્બા, જે ત્વચાની અંદર રક્તસ્ત્રાવ થવાથી થાય છે.
🔸 દબાવવાથી ગાયબ થતા નથી
🔸 સામાન્ય રેશ નથી
🔸 સ્વતંત્ર રોગ નહીં, પરંતુ અંદરની સમસ્યાનો સંકેત
👁️ પુરપુરા કેવી રીતે દેખાય છે?
🎨 રંગ: લાલ • જાંબલી • નિલો • ભૂરો
📏 કદ:
- 🔹 Petechiae – બહુ નાના બિંદુઓ
- 🔹 Purpura – નાના ધબ્બા
- 🔹 Ecchymosis – મોટા નીલા જેવી ચાંટા
🧬 પુરપુરાના પ્રકાર
🩸 1. પ્લેટલેટ સંબંધિત પુરપુરા
✔ ડેન્ગ્યુ, વાયરલ ચેપ
✔ કેટલીક દવાઓ (એસ્પિરિન, બ્લડ થિનર)
✔ બોન મેરોની સમસ્યા
🔥 2. વાસ્ક્યુલાઇટિક (રક્તનળી સોજાવાળો) પુરપુરા
✔ IgA વાસ્ક્યુલાઇટિસ
✔ ઓટોઇમ્યુન રોગો
✔ દવાઓની અસર
🦠 3. ચેપજન્ય (Infective) પુરપુરા
🚨 ગંભીર બેક્ટેરિયલ ચેપ, સેપ્ટિસીમિયા
⚠️ તાત્કાલિક હોસ્પિટલ સારવાર જરૂરી
👵 4. વૃદ્ધાવસ્થાનો (Senile) પુરપુરા
✔ વૃદ્ધોમાં
✔ પાતળી, સૂર્યથી નુકસાન પામેલી ત્વચા
✔ હાથ/કાંડા પર
🤕 5. ઇજા / દબાણથી થતો પુરપુરા
✔ નાની ઇજા, દબાણ, ખાંસી, ઉલટી
✔ તાત્કાલિક અને નિર્દોષ
🔴 સામાન્ય લક્ષણો
🔸 લાલ-જાંબલી ધબ્બા
🔸 સહેલાઈથી નીલા પડવું
🔸 થાક, નબળાઈ
🔸 તાવ (ચેપમાં)
🔸 ક્યારેક નાક/મસૂડા માંથી રક્તસ્ત્રાવ
🧪 પુરપુરાની તપાસ (Investigations for Diagnosis)
✅ સામાન્ય તપાસ (Common Investigations)
✔ Complete Blood Count (CBC)
✔ Platelet count
✔ Peripheral smear
✔ ESR / CRP (સોજો માપવા)
✔ Urine routine examination
✔ Liver & Kidney function tests
🔍 વિશેષ તપાસ ( Special Investigations)
(માત્ર પસંદગીના કેસમાં)
✔ Blood clotting tests (PT, APTT, INR)
✔ Serum IgA level
✔ Autoimmune tests (ANA, ANCA)
✔ Viral tests (Dengue, Hepatitis, HIV – જરૂર મુજબ)
✔ Skin biopsy
✔ Bone marrow test (ખૂબ જ ઓછા કેસમાં)
👉 કઈ તપાસ કરવી તે લક્ષણો અને કારણ પર આધાર રાખે છે.
⏳ રોગનો કોર્સ (Course of Disease)
📍 કારણ પર આધારિત
📍 ઘણા કેસમાં દિવસોથી અઠવાડિયામાં સુધારો
📍 વાસ્ક્યુલાઇટિસમાં અઠવાડિયા–મહિના
📍 કેટલાકમાં ફરી થવાની શક્યતા
🌈 ભવિષ્ય શું અપેક્ષિત? (Prognosis)
✅ મોટાભાગના કેસ સારવારયોગ્ય
✅ વહેલી તપાસથી જટિલતા ટળે
✅ કેટલીક સ્થિતિમાં નિયમિત ફોલો-અપ જરૂરી
🛡️ દર્દીઓ માટે સંભાળ
✅ શું કરવું
✔ દવાઓ નિયમિત લો
✔ જરૂરી તપાસ અને ફોલો-અપ કરાવો
✔ ત્વચાને ઇજાથી બચાવો
❌ શું ટાળવું
❌ જાતે દવા લેવી
❌ ડૉક્ટરની સલાહ વગર એસ્પિરિન
❌ તાવ અથવા બ્લીડિંગ અવગણવું
💬 મહત્વપૂર્ણ સંદેશ
“પુરપુરા રોગ નથી, પરંતુ શરીરની ચેતવણી છે – સમયસર તપાસ ખૂબ જરૂરી છે.”
🌿 पर्पुरा (Purpura)
रोग की जानकारी, कारण, प्रकार, जांच, बीमारी का क्रम व देखभाल
🔹 पर्पुरा क्या है?
पर्पुरा त्वचा पर दिखने वाले लाल, बैंगनी या गहरे रंग के धब्बे हैं, जो त्वचा के नीचे रक्तस्राव के कारण बनते हैं।
🔸 दबाने पर नहीं मिटते
🔸 सामान्य रैश नहीं
🔸 यह अंदरूनी बीमारी का संकेत है
🧬 पर्पुरा के प्रकार
🩸 प्लेटलेट संबंधी
🔥 वास्कुलाइटिक
🦠 संक्रमणजन्य
👵 उम्र से संबंधित
🤕 चोट / दबाव से
🧪 पर्पुरा की जांच (Investigations)
✅ सामान्य जांच
✔ CBC और प्लेटलेट काउंट
✔ Peripheral smear
✔ ESR / CRP
✔ मूत्र जांच
✔ लिवर व किडनी फंक्शन
🔍 विशेष जांच (ज़रूरत पड़ने पर)
✔ Blood clotting tests
✔ Serum IgA
✔ Autoimmune tests
✔ Viral markers (डेंगू आदि)
✔ Skin biopsy
✔ Bone marrow test (दुर्लभ)
⏳ बीमारी का क्रम
📍 कारण पर निर्भर
📍 कई मामलों में जल्द सुधार
📍 कुछ मामलों में समय लगता है
🛡️ देखभाल
✔ बिना सलाह दवा न लें
✔ बुखार या खून को नज़रअंदाज़ न करें
💬 याद रखें
“पर्पुरा एक संकेत है – समय पर जांच और इलाज ज़रूरी है।”
🌿 Purpura
Understanding the condition, causes, course & care
🔹 What is Purpura?
Purpura refers to red, purple, or dark-colored spots on the skin caused by bleeding under the skin due to fragile blood vessels or blood-related abnormalities.
🔸 These spots do not disappear on pressing
🔸 They are different from common rashes
🔸 Purpura is not a disease by itself, but a sign of an underlying condition
👉 Purpura can occur at any age and needs proper medical evaluation.
👁️ How Does Purpura Look?
🎨 Color: Red • Purple • Bluish • Brown
📍 Shape: Small dots or irregular patches
📏 Size:
- 🔹 Petechiae – tiny pinpoint spots
- 🔹 Purpura – small patches
- 🔹 Ecchymosis – large bruise-like areas
✨ Usually painless, but importance depends on the cause.
🧬 Types of Purpura
🩸 1. Platelet-Related Purpura
Occurs when platelet count is low or platelets do not function properly.
🦠 Common causes: ✔ Dengue and other viral infections
✔ Certain medicines (aspirin, blood thinners)
✔ Bone marrow-related disorders
✨ Features:
- Multiple small red or purple spots
- Easy bruising
- Nose or gum bleeding may occur
🔥 2. Vascular (Vasculitic) Purpura
Occurs due to inflammation of small blood vessels.
🧩 Seen in: ✔ IgA vasculitis (Henoch–Schönlein purpura)
✔ Autoimmune conditions
✔ Drug-related reactions
✨ Features:
- Mostly affects legs or buttocks
- May be associated with joint pain, abdominal pain, or urine changes
🦠 3. Infective Purpura
Occurs due to serious infections affecting blood vessels and clotting mechanisms.
🚨 Seen in: ✔ Severe bacterial infections
✔ Septicemia
✔ Meningococcal infection
⚠️ This is a medical emergency and needs immediate hospital care.
👵 4. Senile (Age-Related) Purpura
✔ Common in elderly individuals
✔ Due to thin, fragile, sun-damaged skin
✔ Seen mainly on forearms and hands
✔ Harmless but recurrent
🤕 5. Traumatic / Mechanical Purpura
✔ Caused by pressure, minor injury, coughing, vomiting, or tight clothing
✔ Temporary and usually harmless
🔴 Common Symptoms
🔸 Red or purple skin spots
🔸 Easy bruising
🔸 Fatigue or weakness
🔸 Fever (especially in infections)
🔸 Occasional nose or gum bleeding
⏳ How Does Purpura Progress?
(Course of Disease)
📍 Depends on the underlying cause
📍 Many cases resolve in days to weeks
📍 Vasculitic purpura may take weeks to months
📍 Some cases may recur
📍 Early diagnosis ensures better outcome
🌈 Prognosis – What to Expect?
✅ Most cases are treatable
✅ Outcome depends on identifying the cause
✅ Early treatment prevents complications
✅ Some conditions need regular follow-up
👉 Goal is safe recovery and prevention of recurrence.
🛡️ General Care & Patient Advice
🧴 What You Should Do
✔ Take medicines as prescribed
✔ Attend follow-up visits and blood tests
✔ Drink adequate fluids
✔ Protect skin from minor injuries
🚫 What You Should Avoid
❌ Self-medication
❌ Aspirin or painkillers without advice
❌ Ignoring fever or bleeding
❌ Tight clothing over affected areas
🚨 Warning Symptoms – Do Not Ignore
Seek urgent medical care if purpura is associated with: ❗ Fever
❗ Rapid spreading of spots
❗ Severe weakness
❗ Abdominal pain
❗ Joint pain
❗ Blood in urine or stools
❗ Headache or confusion
💬 Important Patient Message
✨ Purpura is a warning sign from the body
✨ Early evaluation prevents serious complications
✨ Most cases improve with proper treatment
✨ Follow-up with a dermatologist gives best results
✅ Remember
“Purpura is a sign, not a disease – timely diagnosis saves health.”